Presidenti amerikan Donald Trump ka rindezur një nga debatet më të ndjeshme politike në Europë, duke deklaruar sërish se do të dëshironte bashkimin e Irlandës me Irlandën e Veriut. Deklaratat e tij kanë shkaktuar reagime në Britani dhe te unionistët në Irlandën e Veriut.

Gjatë vizitës së tij në Irlandë, Donald Trump u shpreh hapur në favor të bashkimit të Irlandës, duke thënë se një zhvillim i tillë, sipas tij, do të ndodhë përfundimisht.

Trump i bëri komentet gjatë vizitës së tij në Dublin, pas takimit me kryeministrin irlandez Micheál Martin. Presidenti amerikan tha se do të ishte “fantastike” të shihte një Irlandë të bashkuar.

Unë do të doja ta shihja të bashkuar”, tha Trump, duke shtuar se, sipas tij, bashkimi do të ndodhë një ditë.

Por deklarata e presidentit amerikan nuk kaloi pa reagime.

Irlanda e Veriut është aktualisht pjesë e Mbretërisë së Bashkuar dhe çështja e statusit të saj politik mbetet një prej temave më të ndjeshme në politikën britanike dhe irlandeze.

Kryeministri britanik Andy Burnham ka deklaruar se aktualisht nuk sheh mbështetje të mjaftueshme publike për një referendum të ri mbi statusin e Irlandës së Veriut. Zyra e tij konfirmoi se ky qëndrim nuk ka ndryshuar pas deklaratave të Trump.

Nga ana tjetër, kryeministri irlandez Micheál Martin ka bërë thirrje për qetësi dhe e ka cilësuar reagimin ndaj deklaratave të Trump si të ekzagjeruar. Ai mbështet parimin e bashkimit irlandez, por brenda kornizës së procesit demokratik të përcaktuar nga marrëveshjet ekzistuese.

Çështja lidhet drejtpërdrejt me Marrëveshjen e së Premtes së Mirë të vitit 1998, e cila i dha fund pjesës më të madhe të konfliktit të armatosur në Irlandën e Veriut dhe parashikon që çdo ndryshim i statusit kushtetues duhet të vendoset përmes procesit demokratik.

Trump ndërkohë ka shmangur komentet e hollësishme për një tjetër çështje të ndjeshme në Britani – pavarësinë e Skocisë – duke lënë të kuptohet se nuk dëshiron të hapë tani atë debat.

Deklaratat e presidentit amerikan kanë rikthyer kështu në qendër të vëmendjes një çështje që prek jo vetëm Irlandën dhe Britaninë e Madhe, por edhe ekuilibrat politikë në Europë.

Për momentin nuk ka një vendim për bashkimin e Irlandës dhe nuk është shpallur ndonjë referendum i ri. Por deklaratat e Trump kanë dhënë një shtysë të fortë politike dhe mediatike një debati që prej vitesh mbetet tepër i ndjeshëm.