Thaçi dënohet me 25 vite burg në Hagë – çfarë vendosi gjykata dhe çfarë ndodh tani

Hashim Thaçi është dënuar me 25 vite burg në Hagë për krime lufte. Ja çfarë vendosi gjykata dhe çfarë ndodh me procesin e apelit.

Ish-presidenti i Kosovës, Hashim Thaçi, është dënuar më 16 shtator 2026 me 25 vite burg nga Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë.

Gjykata e shpalli fajtor për krime lufte që lidhen me vrasje, torturë, trajtim mizor dhe ndalim arbitrar e të paligjshëm gjatë konfliktit të Kosovës të viteve 1998–1999. Thaçi ka mohuar akuzat dhe ka të drejtë të apelojë vendimin.

Vendimi u dha pas një procesi që nisi me paraqitjen e akuzave në vitin 2020 dhe gjyqit që filloi në prill 2023. Dhomat e Specializuara kishin njoftuar paraprakisht se vendimi do të shpallej më 16 shtator 2026.

Për çfarë krimesh u shpall fajtor?

Sipas përmbledhjes së vendimit të gjykatës dhe raportimeve të Reuters, paneli e gjeti Thaçin përgjegjës për:

• vrasjen e 96 personave;
• ndalimin arbitrar dhe të paligjshëm të 385 personave;
• torturimin e 303 personave;
• trajtimin mizor të 49 personave.

Gjykata e lidhi përgjegjësinë e të pandehurve me krime të kryera gjatë konfliktit dhe me një plan të përbashkët kriminal të përshkruar në aktakuzë.

Është e rëndësishme të theksohet se këto janë gjetjet e gjykatës në vendimin e shkallës së parë, ndërsa mbrojtja ka kundërshtuar akuzat.

Katër të pandehurit u dënuan

Çështja nuk përfundoi vetëm me dënimin e Thaçit.

Gjykata dënoi edhe tre ish-udhëheqës të tjerë të UÇK-së që ishin bashkëpandehur në të njëjtin proces:

• Jakup Krasniqi – 25 vite burg
• Kadri Veseli – 18 vite burg
• Rexhep Selimi – 13 vite burg

Edhe këta të pandehur kanë mohuar akuzat.

Prokuroria kishte kërkuar dënime më të larta, deri në 45 vite burg, por paneli gjyqësor vendosi dënime të ndryshme për katër të pandehurit.

Një dallim i rëndësishëm: jo të gjitha akuzat u provuan

Një element që mund të humbasë në titujt e lajmeve është fakti se vendimi nuk pranoi të gjitha akuzat e ngritura nga prokuroria.

Gjykata nuk i shpalli të pandehurit fajtorë për akuzat për krime kundër njerëzimit. Sipas raportimit të Reuters, gjykata vlerësoi se nuk ishte provuar në standardin e kërkuar ligjor ekzistenca e një sulmi të gjerë ose sistematik ndaj civilëve për këto akuza.

Pra, vendimi duhet lexuar me kujdes: bëhet fjalë për një dënim për krime lufte konkrete, jo për pranimin e çdo pretendimi të përfshirë fillimisht në aktakuzë.

Çfarë ishte në të vërtetë në gjykim?

Ky është një tjetër dallim i rëndësishëm.

Dhomat e Specializuara nuk po zhvillonin një gjyq për të përcaktuar nëse lufta e Kosovës apo UÇK-ja si organizatë ishte legjitime.

Procesi kishte në qendër përgjegjësinë penale individuale të Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Rexhep Selimit dhe Jakup Krasniqit për krime specifike të pretenduara gjatë periudhës së konfliktit. Vetë Dhomat e Specializuara e përshkruajnë çështjen mbi bazën e përgjegjësisë individuale penale.

Kjo është arsyeja pse vendimi nuk duhet interpretuar automatikisht si një gjykim juridik për çdo pjesëtar të UÇK-së apo për të gjithë historinë e luftës

Pse ky vendim ka peshë të veçantë për Kosovën?

Hashim Thaçi është një figurë qendrore e historisë politike të Kosovës së pasluftës.

Ai ishte një prej figurave politike të UÇK-së gjatë luftës, më pas shërbeu si kryeministër i Kosovës dhe më vonë si president.

Për këtë arsye, një vendim i tillë nuk ka vetëm dimension juridik. Ai prek drejtpërdrejt një figurë që ka pasur rol të rëndësishëm në zhvillimet politike të Kosovës pas luftës dhe në periudhën që çoi drejt shpalljes së pavarësisë në vitin 2008.

Megjithatë, ky dimension politik dhe historik duhet dalluar nga përfundimet juridike të gjykatës.

Si u zhvillua procesi?

Rasti ndaj Thaçit, Veselit, Selimit dhe Krasniqit u konfirmua në vitin 2020.

Të katër u transferuan në qendrën e paraburgimit të Dhomave të Specializuara në Hagë në nëntor 2020.

Gjyqi nisi më 3 prill 2023.

Sipas historikut zyrtar të Dhomave të Specializuara, prokuroria e mbylli paraqitjen e saj të provave në prill 2025, ndërsa procedurat e provave u mbyllën më 18 dhjetor 2025. Në proces dëshmuan 134 dëshmitarë, ndërsa deklaratat përfundimtare u zhvilluan në shkurt 2026.

Kjo do të thotë se vendimi i sotëm është rezultat i një procesi shumëvjeçar, me një volum të madh provash dhe dëshmish.

Çfarë ndodh tani me Thaçin?

Vendimi i sotëm është vendim i shkallës së parë.

Thaçi dhe të pandehurit e tjerë kanë të drejtë të apelojnë. Kjo do të thotë se beteja juridike mund të vazhdojë përtej vendimit të sotëm. Reuters raporton se Thaçi pritet ta apelojë vendimin.

Prandaj, juridikisht është e rëndësishme të mos paraqitet 16 shtatori si fundi absolut i çështjes.

Në fazën e ardhshme, gjykata e apelit do të shqyrtojë argumentet e palëve sipas procedurave përkatëse.

Çfarë pritet të ndodhë në Kosovë?

Vendimi ka shkaktuar reagime të ndryshme në Kosovë dhe në Serbi.

Në Kosovë pati protesta dhe reagime publike në mbështetje të Thaçit dhe ish-udhëheqësve të tjerë të UÇK-së. Reuters raportoi gjithashtu për tensione dhe protesta në Prishtinë dhe në Hagë.

Këto janë reagime politike dhe shoqërore, jo pjesë e arsyetimit juridik të gjykatës.

Në të njëjtën kohë, vendimi pritet të rikthejë në qendër të debatit publik në Kosovë pyetjet mbi mënyrën se si trajtohen krimet e luftës dhe përgjegjësia individuale e ish-udhëheqësve.

Çfarë duhet të mbajmë parasysh?

Ka katër pika që lexuesi duhet t’i dallojë:

1. Thaçi është dënuar me 25 vite burg në shkallën e parë.

2. Dënimi lidhet me krime lufte konkrete, përfshirë vrasje, torturë, trajtim mizor dhe ndalim arbitrar.

3. Jo të gjitha akuzat e prokurorisë u pranuan. Akuzat për krime kundër njerëzimit nuk rezultuan me dënim sipas standardit të kërkuar nga gjykata.

4. Procesi mund të vazhdojë në apel. Vendimi i sotëm nuk është domosdoshmërisht fjala e fundit juridike në këtë çështje.

Vendimi i 16 shtatorit 2026 është një prej zhvillimeve më të rëndësishme juridike që lidhen me luftën e Kosovës.

Hashim Thaçi është dënuar me 25 vite burg, ndërsa Kadri Veseli, Rexhep Selimi dhe Jakup Krasniqi morën respektivisht 18, 13 dhe 25 vite burg.

Por përtej shifrave, rëndësi ka mënyra se si lexohet vendimi: gjykata ka dhënë përfundime mbi përgjegjësinë penale individuale për krime konkrete, ndërsa nuk ka pranuar të gjitha akuzat e prokurorisë.

Tashmë vëmendja kalon te procesi i apelit, reagimet në Kosovë dhe mënyra se si ky vendim do të ndikojë në debatin publik mbi luftën, drejtësinë dhe trashëgiminë politike të ish-udhëheqësve të Kosovës.

Shënim editorial: Busulla.cc e ka përgatitur këtë artikull në mënyrë origjinale duke përdorur vendimin dhe materialet e Dhomave të Specializuara të Kosovës, si dhe raportimet e Reuters dhe AP. Qëndrimet politike janë atribuar burimeve përkatëse dhe nuk paraqiten si përfundime të redaksisë.